Dźwignia finansowa

Czyli jak wykorzystać spłatę kredytu do uzbierania kapitału?

Kredyt, jaki zaciągamy w banku pozwala na realizowanie własnych celów za cudze pieniądze. Inwestując pożyczone z banku pieniądze, można osiągać cele z kilku, kilkunasto lub nawet kilkudziesięciu letnim wyprzedzeniem. Jest to obarczone jednak kosztami, jakie pobiera bank w formie odsetek. Dźwignia finansowa jest mechanizmem, który pozwala koszty kredytu zamienić we własny kapitał.

Jak to działa, prześledźmy na przykładzie prostego kredytu, zaciągniętego na budowę domu:

•         Kwota kredytu                  - 300 000 zł

•         Okres kredytowania          - 36 lat (432 miesiące)

•         Miesięczna, stała rata        - 1 696,73 zł

Bank w formie spłaty otrzyma:         - 732 988,13 zł

w tym:        300 000,00 zł spłaty kapitału

432988,13 zł spłaty odsetek

Kredyt to taki mechanizm finansowy, w którym procent składany działa na korzyść banku, a przeciwko kredytobiorcy.

Prezentowana dźwignia finansowa wykorzystuje mechanizm równowagi, w którym procent składany działa na korzyść posiadającego kredyt.

Klient, zawierając umowę kredytową, godzi się wpłacać przez cały czas kredytu określoną przez bank ratę, czyli w tym przypadku 1696,73 zł. Dla osiągnięcia efektu dźwigni finansowej Klient w pierwszej połowie trwania umowy kredytowej oprócz spłacania rat odkłada również pieniądze na wcześniejszą spłatę kredytu. W ten sposób w pierwszej połowie okresu kredytowego wydaje więcej pieniędzy.

1.   Klient podejmuje decyzje o spłacie kredytu w połowie trwania umowy kredytowej, czyli po 18 latach.

2.   Aby to było możliwe należy zwiększyć spłacaną ratę o 520 zł, czy do kwoty 1176, 73 zł.

3.   Po 18 latach zgromadzony kapitał pozwala na jednorazową spłatę pozostałego w banku kredytu.

4.   Następne 18 lat to okres budowania kapitału własnego, ze środków które były przeznaczone na spłatę rat kredytu. Ideą tego przedsięwzięcia jest taka, że suma pieniędzy przeznaczona na spłatę kredytu będzie taka sama. Ponieważ w I okresie spłaty, czyli przez pierwszych 18 lat wpłacana była wyższa kwota, to teraz zmniejszamy składkę na własny kapitał o 520 zł.

Sytuację tą obrazuje poniższy schemat: 

   pierwsze 18 lat                                                   

                1696,73 zł + 520 zł  wpłata 2216,73 zł

   nastepne 18 lat

                1696,73 zł - 520 zł  wpłata 1176,73 zł

Po jednorazowej spłacie kredytu w 18 roku trwania umowy, kredytobiorca odkłada na własny cel kwotę wynikającą z różnicy pomiędzy ratą którą by musiał płacić (gdyby nie dokonał wcześniejszej spłaty kredytu), a składką, jaką odkładał w pierwszej połowie okresu kredytowego (w celu wcześniejszego spłacenia zadłużenia).

Rozpatrzmy to na przykładzie 2 kredytobiorców Nowaka i Kowalskiego:

Kredyt Pana Nowaka	Kredyt Pana Kowalskiego
• kredyt w wys. 300 000 zł • okres kredytowania: 36 lat • miesięczna rata: 1 696,73 zł           bank w firmie spłaty otrzyma            732 988,13 zł   w tym: 300 000,00 zł kapitału               432 988,13 zł spłaty odsetek • Po 36 latach Pan Nowak będzie miał - DOM NA WŁASNOŚĆ i… •    ZERO na koncie                   L	•  kredyt w wys. 300 000 zł •  okres kredytowania: 36 lat •  miesięczna rata: 1 696,73 zł w ciągu 36 lat Pan Kowalski wyda również                  732 988,13 zł •  Po 36 latach Pan Nowak będzie miał DOM NA WŁASNOŚĆ i …. •     Kwotę 509 798,93 zł na koncie                    J

Podsumowanie

W efekcie przez cały czas trwania programu Klient wpłaci tyle pieniędzy, ile by musiał wpłacić do banku celem spłaty kredytu zgodnie z zawartą umową.

•         Kowalski wydał taką samą sumę pieniędzy jak Nowak

•         Spłacił kredyt o połowę wcześniej

•         inwestując 1 176,73 zł przez 18 lat przy efektywności oszczędzania na poziomie 7% w skali roku zgromadzi na koniec okresu 509 798,93 zł.

•         Kapitał ten może być wykorzystany przez Kowalskiego np. na zaspokojenie swoich potrzeb emerytalnych.

Polisa daje prestiż i szacunek

Jest wiele korzyści z posiadania polisy na życie. Przede wszystkim jest to zabezpieczenie bliskich na okoliczność nieszczęśliwych wypadków lub  nieoczekiwanego zgonu osoby ubezpieczonej. Polisa jest ponadto atrakcyjną formą oszczędzania i budowania kapitału.

Polisa daje również prestiż jej posiadaczowi. Systematyczne oszczędzanie, niezależnie od przeznaczonej na ten cel kwoty, świadczy o stabilizacji dochodowej ubezpieczonego, o jego pozycji zawodowej i majątkowej. Ale przede wszystkim daje świadectwo odpowiedzialności za własną przyszłość i przyszłość rodziny. Praktyka pokazuje, że osoby takie posiadają kilka różnych polis, dostosowanych do potrzeb i oczekiwań.

Potrzeba oszczędzania jest stara jak świat. Już w starożytnym Egipcie, jak podaje Biblia, odpowiedzialny na swój lud faraon zarządził budowanie spichlerzy i gromadzenie zboża na lata „chude”. Nie trzeba było genialności biblijnego Józefa, by zauważyć, że po latach „tłustych” przychodzą lata „chude” i trzeba sięgnąć po odłożone dobra. Podobnie jest z życiem człowieka. Są wzloty i upadki, lata prosperity i lata niepowodzeń. Żaden, najlepszy biznes i żadna najlepsza praca nie są gwarancją trwania przez wiele lat. Dzisiejszy świat jest zmienny i nieprzewidywalny, posiadanie polisy daje poczucie komfortu, że w trudnych chwilach można skorzystać z odłożonych wcześniej dóbr.

Widać to szczególnie, kiedy przychodzi czas emerytury. Polisa daje szacunek u dzieci i wnuków. Jest rodzajem gwarancji, że na starość ktoś poda szklankę wody. Jest w polisie takie magiczne miejsce, w którym ubezpieczony wskazuje uprawnionego do polisy. I w dodatku zawsze może zmienić osobę uposażoną, w zależności od własnej woli. Nietrudno sobie wyobrazić, jaki wpływ może mieć ubezpieczony na postawę i na start życiowy wybranej osoby, a tym samym również na swoje życie.

I chociaż posiadanie polisy nie jest przedmiotem towarzyskich rozmów, to dla wielu instytucji finansowych jest przedmiotem zainteresowania i oceny danej osoby jako klienta. Wartość polisy jest często wystarczającym elementem zabezpieczenia kredytu. W biznesie jest ważnym elementem prestiżu, w spółkach zabezpiecza interesy drugiej strony i stabilizuje trwałość firmy.

Przyszła emerytura jako odłożona dzisiejsza konsumpcja

Powoli odchodzą do historii czasy, kiedy państwo utrzymywało emerytów. System ten, zwany tez bismarkowskim, jest tak skonstruowany, że dzisiejsi aktywni zawodowo, składają się na wypłaty emerytur wypłacanych obecnie.

W młodych społeczeństwach, gdzie stosunek emerytów do zatrudnionych jest niewielki, taki układ funkcjonuje w miare poprawnie. I tak było u nas w minionych czasach PRL – młode społeczeństwo, wszyscy zatrudnieni, mała administracja związana z obsługą emerytur.

Co się stało wraz z przyjęciem przez Polskę kapitalizmu?

Przede wszystkim pojawiło się bezrobocie a w ślad za nim masowa emigracja młodych ludzi w poszukiwaniu pracy. Tym samym zmniejszył się strumień zasilający emerytury. Po drugie powiększyła się liczba pracodawców, podmiotów gospodarczych, dla których składka emerytalna stała się istotnym składnikiem kosztów działalności. Naturalna rzeczą stało się minimalizowanie tych kosztów, a że składka emerytalna jest pochodną wynagrodzenia, dążenie do wykazywanie minimalnych płac jako ekwiwalentu za pracę. Powstała szara strefa na rynku pracy i kreatywna księgowość. Nie zawsze kondycja takiej czy innej firmy pozwalała na terminowe i prawidłowe regulowanie należności wobec ZUS-u, co dodatkowo uszczuplało strumień pieniędzy dla emerytów.

Ale to nie koniec. Wspomniane rozdrobnienie podmiotów płacących składki zwiększyło ilość urzędników organizujących, nadzorujacych i kontrolujacych ten system. Jeśli do tego dodamy ich niekompetencje, nieodpowiedzialność i niegospodarność oraz nieprzemyślane a drogie inwestrycje, dojdziemy do słusznego wniosku, że pieniadze na system emerytalny stały się głowną przyczyną problemów finansów publicznych.

Dziś już nikt nie ukrywa, że ten system emerytalny nie spełni już niedługo swojej roli wobec emerytów, nie zabezpieczy im odpowiedniego poziomu bytu. Zapoczątkowana 10 lat temu reforma tego systemu, nie sprawdziła się. Otwarte Fundusze Emerytalne były dobrym krokiem w tym kierunku, by każdy pracownik część swojej zapłaty inwestował na rynku finansowym, zabezpieczajac tym samym swoją przyszłość. Pieniądze te miały pracować, powiekszając swoja wartość i być dziedziczne. Niestety, przy milczącej postawie społeczeństwa, rząd te pieniądze włączył do starego systemu.

Cóż nam pozostaje? Obywatelu, zrób sobie dobrze sam.

Twoja emerytura to odłożona w czasie dzisiejsza konsumpcja.

Niezależnie od poziomu dochodów, zawsze można i należy ok. 10% dochodu wyłaczyć z bieżącej konsumpcji i przeznaczyć na przyszłość. W zamyśle niech to będzie przyszła emerytura, chociaz niekoniecznie. W przeciwieństwie do państwowej kontroli Twoich oszczędności, posiadając własny program oszczednosciowy, możesz swobodnie dysponować zgromadzonymi środkami i realizować różne potrzeby życiowe.

Świadomość potrzeby oszczędzania jest słabo obecna w naszym społeczeństwie. To się zmienia wraz ze stabilizacją naszej waluty, rozwojem rynków  finansowych i coraz lepszych progrmów oszczędnościowych, dających wielorakie korzysci klientowi.

Pytaj o szczegóły.

Prosty sposób na godziwą emeryturę

Kilka dni temu w rozmowie z Panią Agnieszką dostałem zapytanie, a właściciwie zadanie do rozwiązania. Pani Agnieszka ma 35 lat. Chciałaby zgromadzić kapitał, który generowałby jej emeryturę na poziomie 1500 zł miesiecznie. Pytanie – ile wynosiłaby miesięczna składka takiej inwestycji?

Poniżej przedstawiam symulację takiej inwestycji. Miesięczna kwota inwestowania to 250 zł. Okres budowania kapitału to 25 lat. Zakładana stopa zwrotu – średnio  7% w skali roku,  jest w długim okresie inwestowania, bardzo realna do wypracowania przez wybrane fundusze inwestycyjne, niezależnie od sytuacji na globalnym rynku finansowym.

Jak widzimy w załączonej tabeli, Pani Agnieszka buduje przez 25 lat kapitał w wysokości ponad 203 000, wpłacając regularnie co roku 3000 zł (12 x 250 zł). W sumie wpłaciła 75 000 zł.

W wieku 60 lat Pani Agnieszka może wykorzystać zgromadzony kapitał jednorazowo (203 700 zł), ale celem inwestowania była miesięczna emerytura. Pozostawiony na fundudszu kapitał pracuje dalej, dając rocznie ok. 13000 zł zysku.

Pani Agnieszka zakłada, że Jej dodatkowa emerytura będzie na poziomie 1500 zł miesiecznie tj. 18 tys. rocznie.  Przy takim założeniu zgromadzone zasoby skończą się pod koniec 79 roku życia Klientki. Przez ten okres Pani Agnieszka wybierze 360 000 zł, wpłacając w sumie 75 000 zł.

Taka jest korzyść i sens polisy na życie z opcją gromadzenia kapitału.

rok życia Klienta	rok polisy	składka	stan	przyrost 7%	kapitał	wypłata
35	1	3000	3125	219	3343,75
36	2	3000	6344	444	6788
37	3	3000	9788	685	10473
38	4	3000	13473	943	14416
39	5	3000	17416	1219	18635
40	6	3000	21635	1514	23150
44	10	3000	41679	2918	44597
45	11	3000	47597	3332	50928
49	15	3000	75709	5300	81009
50	16	3000	84009	5881	89890
54	20	3000	123439	8641	132079
55	21	3000	135079	9456	144535
59	25	3000	190381	13327	203708
60	26		185708	13000	198707	18000
64			163506	11445	174952	18000
65			156952	10987	167938	18000
69			125812	8807	134619	18000
70			116619	8163	124783	18000
74			72945	5106	78051	18000
75			60051	4204	64255	18000
76			46255	3238	49493	18000
77			31493	2204	33697	18000
78			15697	1099	16796	18000
79			-1204	-84	-1288	18000
		75000				360000

Przypadek ten jest na tyle ciekawy, że postanowiłem zamieścić go na tym blogu. Ciekawy z kilku powodów:

1.      Wiek 35 lat jest wiekiem, w którym decyzję o inwestowaniu w przyszłą emeryturę należałoby ostataecznie podjąć.

2.      Miesięczna inwstycja (250 zł) stanowi ok. 10% przeciętnego wynagrodzenia. Takie 10% oszczędności powinny stać się standardem w każdym rodzinnym budżecie – po zobowiązaniach a przed konsumpcją.

3.      W stosunku do miesięcznej emerytury (1500 zł), inwestycja taka jest wyjątkowo korzystna.

4.      Wcześniejsze przystapienie do takiego programu zmniejsza kwotę regularnej składki, a przy tej samej składce – zwiększa efektywność inwestycji. I odwrotnie: późniejsze przystapienie wymaga zainwestowania wiekszych pieniędzy.  A oto przykłady:

Wiek Klienta	okres inwestowania	składka miesięczna	suma składek	kapitał	miesięczna emerytura	Łaczna wypłata
20 latek	40	250	120 000	642 700	6 000	1 208 000
40 latek	25	375	90 000	197 400	1 500	324 000

Jak widać z powyższych przykładów, wiek ubezpieczonego ma kapitalne znaczenie.

Gdyby Pani Agnieszka rozpoczęła swoje oszczędzanie  w wieku 20 lat, to przy takiej samej składce 250 zł, Jej emerytura wynosiłaby ok. 6 000 zł. Natomiast, jeśli by odłożyła swoją decyzją na następne  5 lat, to na uzyskanie analogicznej emerytury powinna odkładać 375 zł miesiecznie, czyli wpłacić 15000 zł więcej, niż rozpoczynając program dziś.